“Wie bepaalt wie beslist wie beslist?”
De invloed van sociale media is overrompelend. Revoluties in de Arabische wereld zijn mede ontstaan en bespoedigd door Facebook en Twitter. Organisaties knarsen en kraken in hun voegen doordat de informatie- en kennisvoorsprong van medewerkers 2.0 maar moeilijk in banen te leiden is. Talentcompetities op tv (Voice of Holland, verkiezing van Zorro) gaan gepaard met een niet meer weg te denken invloed van de kijkers (zien en meteen reageren via sms) op wie doorgaat naar de volgende ronde en wie uiteindelijk winnaar gaat worden.
En in het oog van deze enorme orkaan zit een gezelschap voor ons te bedenken welk boek de titel ‘het managementboek van het jaar’ mag dragen. Een vreemd gezicht dat niet meer past in deze tijd.
In een aflevering van VPRO-Tegenlicht van 24 januari 2011 over Wikileaks gaf tech-goeroe en cybervisionair Kevin Kelly aan dat bij besluitnemende instanties altijd sprake is van een arbitraire keuze: wie bepaalt wie beslist wie beslist? Er zal altijd iets oneerlijks in zitten. Het meest haalbare is een vrij goede oplossing in die specifieke situatie op dat moment. Discussie zal er blijven en die zorgt voor een nieuwe oplossing. Deze gang van zaken heet ‘vooruitgang’.
In dit licht doe ik in grote strepen zo’n vrij goede oplossing aan de hand om de verkiezing van ‘managementboek van het jaar’ op een manier te organiseren die bij de tijd van nu past.
- Iedereen (‘het volk’) wordt opgeroepen een criterium aan te dragen waarop een boek beoordeeld moet gaan worden. Communicatiekanalen zijn Twitter en e-mail.
- De opbrengst wordt teruggebracht tot een vijftal criteria
- Vraag het volk: “Gezien de vastgestelde criteria, wie wil je voordragen voor een plaats in de jury?”. Onderbouw je voordracht in 140 karakters (Twitter, e-mail).
- Een jury van maximaal 5 personen wordt op deze wijze gevormd.
- De jury komt met een lijst van boeken. Onderbouwt kort en bondig maar zeer precies haar keuze, en wel zo dat de combinatie ‘criteria – keuze’ voor iedereen transparant en helder is.
- De jury roept iedereen op om in een tweet te pleiten voor een boek. E-mail mag ook onder dezelfde conditie van 140 karakters.
- De jury maakt de uitslag bekend.
Criteria zijn tot de as gemaakt waar alles om draait. Die worden in de handen van deskundigen gegeven die juist ten aanzien van die criteria een goed overzicht hebben. Zo’n jury zou wel eens met een verrassend, onbekend, niet overdreven gepromoot, waardevol boek op de proppen kunnen komen. Omdat iedereen de jury op de voet kan volgen, zal zij een uiterste inspanning moeten doen om haar keuzes zeer precies te onderbouwen. Transparantie en dominantie van criteria maakt verstrengeling van belangen ook nog eens onmogelijk.
“Hoe krijgen we de jury zover” dat ze de stelling inneemt dat dit de laatste keer is om het zo te doen en inziet zelf het oude regime te zijn. Of wordt de Rode Hoed op 17 maart het Tahrir-plein van de Nederlandse managementboek-verkiezing?
Marc Oskam is auteur van “Venijn in de start”
Deze column is op 10 maart 2011 gepubliceerd op ‘de OrganisatieActivist’ Op deze site is een aantal reacties te lezen op deze column.